Çilingir Sofrası 235 / Tasavvuf: Dinin Bireysel Deneyimi

0:04[müzik]

0:11[müzik]

0:17[müzik]

0:22Yıllar geçse de üstünden

0:26[müzik] bu seni unutm

0:32Kader gibi [müzik] izlemeden

0:37bu kalp seni unutur mu?

0:41[müzik]

0:45Bambaşka bir halim [müzik] vardı. Fark

0:48etmeden beni sardı. Benimi

0:51[şarkı söyleme] benden alın.

0:55[müzik]

0:56[şarkı söyleme]

0:58Bu kalp seni unutumu.

1:01Bu kalp [müzik] seni [şarkı söyleme]

1:03unutum. Kaldığım seni unutmamka

1:07[müzik]

1:10[şarkı söyleme]

1:12[müzik]

1:13bir halim vardı. Fark etmeden beni sığ

1:17[müzik][şarkı söyleme]

1:18benden azın.

1:22>> [şarkı söyleme]

1:23[müzik]

1:25>> Bu kalp seni unutum. [şarkı söyleme]

1:28Bu kalp seni unuturum.

1:31Kalbim seni unutm. [müzik]

1:39Anlamıyun [müzik] sözlerim

1:44sensiz geçen gecelerim.

1:50>> [müzik]

1:50>> yaşanacak sen o

1:55bu kalim unut [müzik]

2:02[müzik]

2:03bir hasretlik [şarkı söyleme] gözün

2:05vardı içimde. [müzik] Bir hız vardı.

2:08Söyleceksız

2:10vardı. [müzik][şarkı söyleme]

2:16[müzik] Bu kalp seni [şarkı söyleme]

2:18unutur mu? Bu kalp seni unutur mu?

2:22[şarkı söyleme] Kalbim seni unut.

2:26[müzik]

2:30Bir [şarkı söyleme] hasretlik yüzüm

2:32vardı. İçimde bir hüzün [müzik] vardı.

2:35Söylecek sözü vardı.

2:40[müzik][şarkı söyleme]

2:43Bu kalp seni unutur [müzik] mu? Bu kalp

2:47seni [şarkı söyleme] unutur mu? Kalbim

2:50[müzik] seni unutur mu?

2:56>> [müzik]

2:57>> Her gün akşamasında

3:00[müzik]

3:02üşüyorum yakında.

3:06[müzik]

3:08Yaşıyorum yakında [müzik]

3:13kalplerin

3:15[müzik]

3:21bambaşka [müzik][şarkı söyleme]

3:22bir halin vardı. Fark etmeden biris

3:25artık benliğimi [şarkı söyleme] benden

3:27alır. [müzik]

3:32[müzik]

3:34Bu kalp seni [şarkı söyleme]

3:35unutur mu? Bu [müzik] kalp seni unutur

3:39mu? Kalbim [şarkı söyleme] seni unutm.

3:44[müzik]

3:45>> [şarkı söyleme]

3:47>> Bir hasretlik yüzün vardı

3:50içimde. [müzik] Bir hüzün

3:51[şarkı söyleme] vardı söyleyecek sözün

3:55vardı. [müzik]

3:59[şarkı söyleme]

4:00[müzik]

4:02Bu kalp seni unutur mu? Bu kalp seni

4:06[müzik][şarkı söyleme]

4:07unutur mu?

4:13Kalbim seni unutur.

4:16[şarkı söyleme][müzik]

4:22[şarkı söyleme]

4:27[şarkı söyleme]

4:31[müzik]

4:32[şarkı söyleme]

4:36[müzik]

4:37>> Haydi buraya.

4:39>> Haydi buraya.

4:41Şimdi Sin Hanım

4:44siz müzik hem icra ediyorsunuz hem

4:47sohbet sofraya böyle şey kocaman bir şey

4:51koyuyorsun karakter koyuyorsun. E çelik

4:54zaten öyle. Biz üçümüz burada şey kaldık

4:57yani çarkı söyleyemiyoruz diye. Bizim

4:58halimiz ne olacak ya?

5:00>> Buyurun sizi dinliyoruz. [kahkaha]

5:02>> Ne kadar güzel. Yani şunu demek

5:04istiyorum. [boğazını temizler]

5:05>> Bir icra dinleyicisi olmasa ne işe yarar

5:08ya?

5:09>> Teşekkür. Gül aşıktır şeye güle.

5:13Gül naz eder bülbüle.

5:16Allah ne bu? Ben bunu duydum da çelik

5:19ya. Bizim şairlerle dam üstünde saksağın

5:22vur beline kazmayı yap. Ne bir şiir

5:24bu. Sonra bir baktım ki bülbül sohbet

5:27eden konuşan şarkı söyleyen aşıktır.

5:30Güle meğer kulağa aşıkmış.

5:34Kulak da yani gül de naz eder bülbülü.

5:38Anlamadım. Bir daha lütfen söyler

5:39misiniz?

5:40>> Ya da bis diyorsunuz siz değil mi? Biz

5:43parça bitiyor filan. Tamam. Alkış alkış.

5:45>> Al. Niye? Biz bir daha ne olur naz

5:48ediyorum.

5:49>> Gül naz edin. Şimdi biz gül

5:50tarafındayız.

5:52>> Bunlar bülbül. Ne yapayım yani?

5:53[kahkaha]

5:54>> Yeteneğine göre. Süper.

5:55>> Buyurun efendim.

6:01Meftun

6:03oldu.

6:08Ey veçah

6:11sen

6:14meftunun

6:15oldum. [şarkı söyleme]

6:21Eyveçi [şarkı söyleme]

6:23ahsen

6:27ayrılmam

6:29artık

6:33bir laıza. Senden

6:40vazgeçmem artık

6:48vallahi sen.

6:52dalından

6:54yandım tutuşdum [şarkı söyleme]

7:01[şarkı söyleme]

7:02canı ciğerden

7:07[şarkı söyleme]

7:11canı cierden

7:18ayrılmam [şarkı söyleme]

7:19artı.

7:24Bir laza senden

7:31vazgeçmem

7:33artık.

7:40Billahi [şarkı söyleme]

7:43sen

7:46deşallah.

7:49Man show ya. [kahkaha]

7:51Tamamen şöyle

7:53>> şey vardı. Eee

7:56galiba bobl görmüştüm ben ilk olarak.

7:59Gitar var. Harmonika var ağzında. Böyle

8:03boynuna takılır. Ayağında da tefike var

8:06>> değil mi?

8:07>> Evet.

8:07>> Ay tek başına orkestra

8:10>> hem şeye harmonikadan hem gitardan hem

8:12söyler hem de ayağından çökü. Sonra

8:14bizim e üçel vardı

8:16>> orada ferid yapardı.

8:18>> Feridun selam olsun.

8:20dostlarımıza. Ne güzeldi onlardan bir

8:23dönemin şeyi değil mi?

8:24>> Aslanları

8:26>> aslanlar. Çok güzel şeyler.

8:27>> Modern folk vardı. Bir de üçel var.

8:29>> Evet. Ko şeyler yaparlardı.

8:30>> Güzel

8:31>> güzel şeyler.

8:33>> Selam olsun

8:35>> ya Onur. Yani bizim bu duruma ne teşhis

8:39koyarsın bilmiyorum. [kahkaha]

8:41>> Eyvah.

8:42Tehlikeli bir alana girdik. Yani şimdi

8:45bu sohbetler şizoittir.

8:47Şim şizoit yani e sebep sonuç zinciri

8:51determinasyonu olmayan bir konuşma.

8:54Sohbet o demek. Çağrışım. O anda sen

8:57aklına bir şey gelirse emprovize yani

8:59senin giderken ama dışarıdan bir şeyle

9:02bakar. Rasyonel değil bunlar. Orada

9:05disiplin yok. Akademik olarak ve konuşma

9:07boş.

9:08>> Giriş gelişme sonuç

9:09>> yoktur ama zevk alıyoruz. Ne yapalım

9:11yani şimdi? Evet

9:14kategorik fark var. Biraz evvel geçti.

9:17Kislerin meselesi bir şey dinlerken din

9:21bilen mesela bağırma açar mı çağlık atma

9:24bilmiyorum

9:26karşılığı ve hisleri diye koyacak

9:28olursak

9:29o halin içindeki insana kanaatimce

9:32aklılık etmiş oluruz. Patolojize ederek.

9:34Niye? E çünkü isteri dediğimizde bir

9:36semptomdan bahsediyoruz. Histerik

9:38reaksiyonu o bir semptom değil. O

9:40kendinden memnun olduğu bir kişi.

9:42>> Hı.

9:43>> Eee, burada her kitle belki sıkça

9:45sorulur. İşte vizyonlar görenler,

9:47kendinden geçenler. Bunların hangisi ne

9:49zaman patolojiktir? İşte ne zaman

9:51müdahale gerekir? Psikalla ne zaman

9:53değil yaş?

9:56Açane ufak şey söyleyeyim. Bununla

9:58alakalı

9:59en önemli referans şudur. Kişi deneyimin

10:01sadece kendine ait olduğunu, başkası

10:03tarafından algılanmamasının normal

10:05olduğunu biliyorsa orada patolojik bir

10:07şey yok. düşünm

10:10psikotik şey herkesin kendisiyle aynı

10:13şeyi duyduğunu ya da gördüğünü düşünür

10:16>> değil mi terç mi düşünür anlamadım ben

10:19bir şey görüyorsam şurada görmeniz de

10:22sizi tabi bu herkes için geçen bir

10:23deneyim yani benim kafamın içindeki

10:25herkes için geçer ol tüm dünya için

10:27geçen

10:28>> sonucu oradas

10:31>> hal dediğimiz bana anlatılan

10:34kendi öz değerlendirme çerçevemden

10:36anlayabildiğim kadarıyla o haller Ne

10:37bileyim kendinden geçmeler, eee, uçmalar

10:42vesaire o kişi ve cezbe dediğimiz şeyler

10:46demek patolojik değil yani.

10:49Biliyorum başkası değil yani deneyim

10:51katılamaz zaten. Mistik deneyimli.

10:53>> Mistik deneyimler eee popüler olmaz

10:56yani. Herkes için değildir. Yani Mevlana

10:59bir hal yaşamış.

11:01>> Ya biz de yapalım. Mevlana'ya sormuşlar.

11:04Yani bu aşk aşk diyorsun. Yani senin

11:06dediğin kelimesini tanıyoruz da nedir

11:09diyor. Ben ol da bil

11:11>> yani. Ben ol dediği orada şey eee sen

11:13kendi kişiliğinden çık gel Celalettin ol

11:16demiyor. Bu hale bürün sende de olur.

11:19Yani aşık olan herkes o aşkın tadını

11:21tadar. Ama anlat bakalım ne

11:23anlatacaksın.

11:24Yani sen aşkı anlatırken ben kendi

11:26deneyimimi anımsarım. Ben söylerken sen

11:30orijinal herkesin kendine has olması,

11:34spesifik olması asıl eee ne diyelim base

11:39işte temel temsil. Diğerlerinin hepsi

11:42temsil. O yüzden sufiler aşk dile gelmez

11:46derler.

11:47dile gelen

11:49>> onun dedikodusudur.

11:52Yani temsildir.

11:54Müzik de öyledir.

11:56Eee, Çelik biraz önce anlatmıştı. Tabii

11:58şeyde, Timeout'ta anlatmıştı. Ben şimdi

12:02şey yapıyorum, deşifre ediyorum yani. E

12:05dedi ki, "Beste" dedi, "Benim içime

12:07böyle bir doğuyor" dedi. Tam bütünülüyor

12:09her şey. Tamam. Sonra teknik olarak

12:12enstrümanlarla nasıl ifade edileceğini

12:14ben yazıyorum. Sonra da icra ediyoruz.

12:17Asıl olan o tad tadına vardığım o andaki

12:21olan şey

12:23yansımanın kendisinde belki sezilebilir

12:26ama asla

12:27>> asla

12:28>> ona dokunulmaz.

12:30Demek ki bütün bu icraların hepsi

12:32temsil. Konuşmanın kendisi temsil. Hepsi

12:35temsil. Asl olan deneyim. Hocamın dediği

12:40deneyim.

12:41>> Deneyim. Deneyim esastır.

12:44Gerisi temsildir.

12:46Akıl bunu alır, kavramlara oturtur,

12:49temsil eder. Zihin alır bunu imgelere

12:52oturtur, temsil eder. Efendim işte icra

12:55alır enstrümanlığı, resimle, heykelle

12:59temsil eder.

13:01>> E kendisi

13:02kendisi bireysel, ruhsal bir deneyim.

13:06Asla açığa çıkartılamaz.

13:08İyi ki.

13:09Şimdi çok şey gibi oldu. Eyvah ya ne

13:13oldu ya? Hep taklitleri mi ortada? Hayır

13:15taklit değil. Temsilleri ortada.

13:19kendisi doğrudan o deneyimi kendisi

13:21doğrudan açığa çıksa

13:24şeyi eee hani deremin görünse her şey

13:27yok olur.

13:28>> Baypas ediyor.

13:29>> Her şeyi baypas eder. O açığa çıkamadığı

13:33için temsil sonsuzca yapılabilir. 7 tane

13:38notanız 7 tane değil mi? Çoğalttsanız

13:40yani ara şeyler filan.

13:42>> 7 tane ses.

13:43>> Yi tane ses ya. Ya inanılır mı? Yedi

13:46sesten

13:47>> senfoniler, rocklar, popüler müzikler. F

13:53binlerce insan yapıyor bunu. On binlerce

13:55insan yapıyor. Birbirine benzemiyor. Her

13:57birinin parmak izi farklı.

13:59>> 7 tane ses ne olmuş yani? E kaç tane

14:02sözcük var? Kaç tane harf var?

14:04>> Evet.

14:05>> Yaz yaz bitmiyor. Konuş konuş bit. Nedir

14:08bu

14:09temsil çokluğu? Edebiyat, sanat.

14:16zevk tüketileme.

14:18O nedenle şeyde ariflerin dilinde biraz

14:21da benim konuya girdik. Arifler marifler

14:23benim konum mu oluyor? Hocamın konusu da

14:26neyse ben araya girdim. Şimdi diyorlar

14:28ki hakikat tüketilemez.

14:32Hakikat her defasında bir koşul, bir

14:36ilişki, bir kültür bağlamında, bir

14:39bilinç anlayışında ortaya çıkar. Bu

14:41gerçekliktir.

14:43Bu gerçeklik. Hakikat ise bu gerçekliği

14:48bir gerçeklik bir hakikati tüketemediği

14:50için hakikat gerçekliklerde

14:53habire tezahür ve tecelli eder. Hakikat

14:56gene tükenmez.

14:57>> Bu denizler mürekkep olsa buraya

14:58bağlanır.

14:59>> Bu işte tam

15:02ne diyorsun Elif bu işlere? Yani modern

15:04pedagojile böyle bı şimdi hocayla bir

15:08pedagogla

15:10>> hocayla bir hoca arasındayız. O bakıyor

15:12bizim ruhsal haller ne durumlar bunlar.

15:14O bakıyor bunlar eğitiminde çocukken

15:16bunlara hiç yardım yapılmadı mı ya?

15:18Nedir bunların hali? Ne yapalım?

15:21>> Bizi mazır görün ama şeyden halden

15:24halden anlayanlar var ya

15:26>> bizim halimiz.

15:29Ben kendimi kendimi tarif ederken bazen

15:31sohbet ediyoruz böyle

15:34hakikaten yani kendi bütün iç

15:36seslerimizi gerçeklikte hakikaten

15:37söylemeye kalktık. Bazen size dün bir

15:39tane eee eee

15:43dün bir film gönderdim dedim ya. Şimdi

15:45orada bir tane suikastçı var film

15:48içerisinde action işte bizim bu yani çok

15:51hareketli olanlar. Adam öldü. Başka bir

15:52şey yaptı. Yok yani. Şimdi bu adam

15:55öldüreni filmin bir yerinde neredeyse

15:57bir master seviyesine getirmişler. Bir

15:59toplumsal bir eleştiri yapıyor. Şimdi

16:02ben adamın deliklerine baktım. Adam

16:04bütün dedikleri doğru ama katil. Bak

16:07şimdi dedim ki ya biz hani katilden

16:10böleceğiz kardeş bir şey toplumsal

16:12doğruları. Ama eee hakikaten de böyle o

16:15doğrular kime göre neye göre? Ben dedim

16:17ki ya biz bütün düşünceleri söylesek bir

16:19tane hakikaten psikiyatra, psikoloğa

16:21gitsek şey olarak doktora gitsem yani

16:24ben bugün çelik olarak şöhretli olarak

16:26doktora bir yere gitsem ya kardeşe böyle

16:29şeyleri işte ilaçları

16:31gerekiyorsa elbiseyi de verin yapsın

16:33gitsin gitsin eğlensin. Bununla mı

16:35uğraşacağız abi? Çekilir de artık ben

16:37şey yani böyle hep sen bana nasıl

16:39dayanıyorsun? Ben kendi düşüncelerimi

16:42alıyorum bir kere. Ben dayanamıyorum.

16:43Peki ya böyle hayat geçer mi? Hani bir

16:45rahat bana mesela gençken diyorlar. Siz

16:47biliyorsun rahat ol

16:50ya kardeşim rahat ol diyorlar. Rahat

16:51olsana işte. Hani ne var ki yani hani

16:54rahat ol ya nasıl rahat olun görmüyor

16:57musun? [kahkaha]

16:59Şimdi bak onu sorunca hakikaten biz

17:02nasıl görünüyoruz?

17:04Bizim halimiz [kahkaha]

17:07gerçekten diyalektik dedikleri bu

17:08felsefede biliyorsunuz diyalektik

17:10karşıtların çekişmesi, çatışması,

17:13dönüşmesi, hareketin kendi şeyi mantığı

17:16diyelim.

17:17Gerçekten öyle. Ama şimdi bir topluma

17:20veya da bir bireye

17:22ister kendi kazanımları olsun ister

17:24destekli olsun yani çevre katkısı olsun

17:27bir erdemler, yetenekler

17:32birtım eee nasıl diyelim öğrenmeler,

17:35bilmeler, düşünebilmeler filan

17:38kazandırılmış olsun.

17:39>> Evet.

17:40O kişi çocukluktan beri eğer bu eğitimi

17:42görüyorsa kendisi onlarla inşa edildiği

17:45için balıklar derya içinde deryadan bir

17:48haber. E ben zaten çalıyorum ve

17:50konuşuyorum. Ne olmuş yani? Ne

17:51diyorsunuz siz? Yani işte düşünüyorum

17:55ya. Ben düşünüyorum. İyi de kardeşim

17:57sana o düşünme yolunu, yordamını

18:00kazandıran ustalar, annen baban,

18:04hocaların, öğretmenlerin ya da çevre

18:07işte rol modeller filan bunlarla sen var

18:11oldun filan. Yok ya canım olur mu öyle?

18:12Ben yaptım ya işte ben yaptım

18:16içinde ve habersiz. Peki nasıl haberdar

18:18olacak? Bir tane mürşid-i kamil gelecek.

18:22Evladım sen bilmiyor musun? Geçen

18:24zamanda size biz böyle söylemiştik ve

18:26sonra sen öyle yaptığın plan bunu hala

18:28unut değil. Herkes bunu böyle zannediyor

18:31ve bu irfan mektebi kapısını kapattı bir

18:35türlü açamıyor. Bu nedenle birisi

18:37gelecek

18:39bunları bize anlatacak ve biz

18:40anlayacağız. Hayır

18:43yoksunluğuyla anlayacaksın.

18:46Elinden alındığı zaman.

18:49Şimdi bir toplum,

18:51modern bir toplum, eee, gelenekçi,

18:55eee, tradisyonel gelenekçi yani şeyler,

18:58aşiret,

19:00ne bileyim işte kilisenin, batı için

19:02söylüyorum, kilisenin inançları,

19:04dogmaları filan insanları daraltmış.

19:06Aristokrasinin egemenliği. Bizim aileden

19:08dolayı biz işte bunlara sahibiz. Niye

19:11sen? Niye biz değiliz? E siz

19:13palikaryasınız, siz kölesiniz. Yani biz

19:16aristokratız. Dolayısıyla monarşiler

19:18bilmem neler falan. Sonra insanlar

19:21dediler ki ya biz çalışıyoruz bunları

19:22yiyor kardeşim. E biz ne olacağız? Hadi

19:26ayaklanalım. Fransız devrimi, Amerikan

19:28devrimi, arkadan işte 17 Ekim devrimi,

19:32devrimler, devrimler insanlar haklarını

19:34istedi. Hiç olmazsa bir demokratik

19:37bir şey arızalı da olsa bir demokratik

19:40şeye geldi. Yani hiç olmazsa işte bir

19:42takım haklarımız var. İnsan hak ve

19:43özgürlükleri beyannamesi var. Ama kimde

19:46var yani? Hani hiç olmazsa ama bir

19:47başvuru yerimiz var. Bir referans var.

19:49Yani şikayet ediyoruz. Bir bir

19:52haklarımız korunuyor mu? Korunmasa bile

19:54ya en azından ya kardeşim görmüyor

19:55musunuz? Benim haklarım ve yani

19:59>> özgürlüklerim varmış yani.

20:01>> Yani seyahat özgürlüğüm değil mi? Mülk

20:04edinme özgürlüğüm işte birçok

20:07özgürlükler.

20:08Eee ama bunlar realize oldu mu ya olup

20:11bitmesi diye bir şey yok. Bunun için

20:13çalışıyoruz. Tamam. Şimdi birileri gelip

20:16bunu gaspediyor.

20:18Dünyada şu anda tüm dünyanın siyasetine

20:20bakın. İnsan hak ve özgürlükleri keyfi

20:24uluslararası hukuk devre dışı

20:26bırakılarak gaspediliyor. Yani açıkça

20:28bir ülkenin gidip başkanını alıyorsunuz

20:30götürüp hapse atıyorsunuz filan. Petrol

20:32de benimdir diyorsunuz mesela.

20:33Diyebiliyorsunuz. Kimse bir şey

20:35diyemiyor. E bu insan haklarına uygun

20:37değil. Yapma. Hani insandık. Ne oldu?

20:39Demokrasi seçim filandı. Ne yaptın ya?

20:42Bunları da siz savunduz. Bize

20:43imzalattınız. Yani değil mi? Wilson

20:45prensipleri dediniz. Yani insan hak ve

20:47özgürlükleri. Biz de imza attık. E ne

20:48yaptı şimdi bu aldın? E o kötü adamdı

20:51ya. Ya sen mi karar veriyorsun ya? Bizi

20:53mahkeme verecek merak etme filan değil

20:55mi? Şimdi dünyada yaşamıyor muyuz? Bu

20:57[homurdanır]

20:58bu dünya yeni böyle olmadı ki. Baştan

21:01beri böyle. Şimdi Moğolları düşünün.

21:04Dünya istila ediyor

21:07ya. gelip Osmanlı'yı bitiriyor. Gidiyor

21:09şeyi Orta Asya'yı yerle bir diyor.

21:12Avrupa'ya geliyor. Yerle bir diyor

21:14filan. Cengiz Hanhan değil mi?

21:16>> Hü Güler mü darmadağını ediyorlar.

21:19Diyorsun ki işte bu vahşet

21:22yani bu korkunç bir şey. Hakikaten

21:23korkunç ya. Bir girdiği yerde canlı

21:26bırakmıyor. Daha öncesi de öyle de yani

21:28bir örnek olsun söylüyorum ama aynı

21:30Moğollar döneminde Moğol şeylerinin

21:33egemenlikleri dönemini Orta Asya'ya bir

21:35gün anlatacağım.

21:37fışkırıyor.

21:39Bilim, sanat, felsefe, şiir,

21:43tasavvuf, tasavvuf en büyük şeyleri bile

21:46o vahşet döneminde ortaya çıkıyor. Böyle

21:49bir diyalektlik var. Yani insanlardan

21:53birtım şeylerini, haklarını aldığınız

21:54zaman

21:55>> insan yoksunlukta insan yetenekleri

21:59teslim olmuyor. Bazıları olabilir yani

22:01genel kitleler için ama arada bazıları

22:04çıkıyor onu dönüştürüyor.

22:07Mesela tasavvuf diye söylediğimiz bu

22:10bireysel din demektir. Tasavvuf yani

22:13dinin bireysel deneyimi. Bireysel din

22:16deyince yanlış anlaşılmasın hani birisi

22:17çıkıp da ben de din yaptım ben de öyle

22:20bir şey değil. Dinin bireysel ruhsal

22:23deneyimi, yaşantısı kimse ona tanık

22:26olamaz.

22:28Temsillerine, şiirlerine, müziklerine

22:31tanık olabilir. Rakslarına tanık

22:32olabilir. Ama o insan ne yaşadığını bir

22:35tek o bilir. Şimdi bu nerede ortaya

22:38çıkıyor? Dışarıda ticarete engellenmiş,

22:42efendim e sosyal hayata engellenmiş,

22:45yeteneklerini toplumsallaştırma

22:47sürecinde engellenmiş insanlar halvete

22:50çekiliyorlar. Dağa çekiliyor. Evinde

22:53yalnızlığa çekiliyor. Ya müzisyen

22:55çıkıyor oradan. Ya bir filozof çıkıyor

22:57ya bir şey sufi çıkıyor. Yani insan dış

23:03kaos içindeyse

23:05yetenekli insan o kaosun içinde kendine

23:09döner ve yaratıcı şey parmak ona

23:13dokunur. Yani ilahi parmak ona dokunur

23:16ve o say ondan sonraki süreci

23:19belirleyebilir.

23:20Çok şaşırtıcı şeyler bunlar. Orta

23:23Asya'da bunlar çok. Bir Orta Asya

23:25aydınlanması sohbetimize katacağım. Eee,

23:28birinci aydınlanma eğer antik Yunan

23:31aydınlanması ise dünyada yani felsefe,

23:33bilim, sanat, tıp, spor değil mi? Hepsi

23:37Yunan'da o heykeller filan. O klasik

23:40heykeller, eee, tiyatro. Tiyatro ne

23:44demek ya?

23:45>> Trajedyalar.

23:46Ya tüm dünya bir ağaçsa meyve vermiş

23:49yani. Orada büyük bir meyve vermiş. Buna

23:52aydınlanma diyoruz. E sonra bir kararma

23:55var. Tabii Atina yıkılıyor. Sicilya'daki

23:59o şeyin Pitagoras'un okulları bilem

24:02darmadan İyonya perişan.

24:04>> Persler geliyor. Herkes kaçıyor falan

24:06filan.

24:08>> Ama bir İskender çıkıyor. Aristo'nun bir

24:11öğrencisi.

24:13>> Bir de o tek o

24:14>> bir gidiyor ta Hindistan'a kadar

24:16Afganistan'a filan oralara. Doğuyu,

24:18batıyı ilk defa ilişkiye sokuyor.

24:20Kültürler tanışıyor. Hintliler,

24:22Hintliler, Araplar sonraki aşamalarda

24:27>> işte Yunanlılar, bilmemler hepsi

24:29birbiriyle etkileşime giriyor ve bunlar

24:32Orta Asya'da şekilleniyor.

24:34>> Bu ikinci aydınlanmadır.

24:37>> Sanat, bilim, felsefe, tasavvuf, siyasi,

24:41ticari, eee, madenlerin işletilmesi.

24:45Antropolojik bakmak lazım.