Full transcript
0:00Evet, Paşa hocayla anayasa, vatandaşlık
0:04bunları bil yeter. Videolarımızın
0:06dördüncüsü ile birlikteyiz. Bu videomuz
0:09kesinlikle soru değeri taşıyor. Neden
0:12hocam? Çünkü bu videomuz yürütme ile
0:15ilgili. Kesinlikle lisans, ön lisans,
0:18ortaöğretimde karşınıza soru olarak
0:21gelecek. Bankonun, bankosunun bankosu
0:24diyorum. Daha da başka bir şey
0:25demiyorum. Hadi videomuza başlayalım
0:28arkadaşlar. Kanalımıza abone olup bizi
0:30desteklemeyi unutmayın. Hadi bakalım.
0:33Anayasa vatandaşlık bunlar bil yeter.
0:35Videolarımız gelsin. Bilgimiz
0:37Cumhurbaşkanı arkadaşım. Tabii yürütme
0:39deyince aklımıza kim geliyor?
0:40Cumhurbaşkanı. Cumhurbaşkanının görev
0:43süresi kaç yıldır baba? 5 yıldır. Kim
0:45tarafından seçilir? Halk tarafından
0:47seçilir. Peki bir kimse en fazla ne
0:50kadar süre seçilebilir? 5 + 5 10 yıl.
0:53Dikkat et. Ama nasıl? Üst üste 5 yıl.
0:56Tamam mı? İki defa 5 + 5 yıl seçildi.
1:00Araya başka bir girdi. Başka bir ik
1:02cumhurbaşkanı seçildi. Sonraki 5 yılda
1:04seçilebilir mi? Evet. Ama bak tekrar
1:06söylüyorum. Üst üste iki defa
1:08seçilebiliyor. Bir daha seçilme şansı
1:09yok. Şu andaki anayasal duruma göre
1:13ileride durum değişir bilemiyorum.
1:15Haberiniz olsun. Peki cumhurbaşkanı
1:18seçilen kişinin varsa partisiyle ilişi
1:21devam eder mi? Kesinlikle devam eder.
1:23Partili cumhurbaşkanlığı sistemi geri
1:26geldi arkadaşım biliyorsunuz. Peki bir
1:29kişi milletvekiliydi. Aday gösterildi.
1:32Cumhurbaşkanı oldu. Milletvekilliği sona
1:35erer. Anlaşıldı mı Çiçem? Anlaşıldı. O
1:38zaman devam.
1:41Cumhurbaşkanı seçilme yeterlilikleri
1:43nelerdir? Bir kere tabii buraya yazmadık
1:45ama bileceksiniz onu arkadaşlar. Türkiye
1:47Cumhuriyeti vatandaşı olmak. Kesinlikle
1:49ve kesinlikle 40 yaşını doldurmuş olmak
1:52benim daha 10 yılım var dermişim. Yüksek
1:55öğrenimini görmüş olmak burada 4 yıllık.
1:584 yıllık arkadaşım. Yani eee buradaki ön
2:01lisans olmaz, lise mezunu olmaz. Eee
2:04ortaokul ya da ilkokul mezunu hiç olmaz.
2:07İllaki 4 yıllık fakülte mezunu istiyoruz
2:10haberiniz olsun. Cumhurbaşkanı aday
2:12olabilmek için. Tabii ki milletvekili
2:15seçime ve seçilme yeterli sahip olacak.
2:18Kesinlikle. Yani aynı zamanda
2:20milletvekili seçilme yeterliliklerine de
2:23sahip olacak. Bunu yasama kısmında
2:26görmüştük. Kimler milletvekili
2:28seçilebilir diye. O videomuzda izleyin
2:31arkadaşım. Şimdi devam edelim.
2:34Cumhurbaşkanını kimler aday
2:35gösterebilir? Bir kere siyasi parti
2:37grupları. Mecliste bulunan siyasi
2:41partiler en az 20 milletvekiliyle parti
2:44grubu oluşturabilir gençler. Tamam mı?
2:46Dikkat edin. İkincisini söylüyorum. En
2:49son yapılan milletvekili genel
2:51seçimlerinde geçerli oyların tek başına
2:54veya birlikte %5'ini alan siyasi
2:58partiler. Hocam bu nasıl oluyor? Kafam
3:00karıştı. Kafanı karıştırmaz. Sakin ol.
3:03Şimdi son yapılan genel seçimlerden
3:06bahsediyoruz. Bakın unutmayın yerelden
3:08değil. Genel seçimler yapıldı diyelim.
3:11Tamam mı? Genel seçimler yapıldı. Burada
3:13ne oldu arkadaşlar? Bir parti tek başına
3:16%5 yarı daha fazla oy aldı. O zaman ne
3:19oluyor abi? O parti kendi adayını
3:21gösterebiliyor. Ama bir parti düşün ya
3:24da 3 tane parti düşünün. İşte X, Y, Z
3:26partileri olsun. Biri %1 aldı, diğeri
3:29%2, diğeri %3 aldı. Topladın %5'i buldu
3:32geçti mi? Evet. O zaman onlar ne
3:34yapıyorlar? Kendi ortak adaylarını
3:37gösteriyor. Yani şurada şöyle bir
3:39ayrıntı var. %5'i tek başına geçen,
3:42geçerli oyların %5'ini tek başına geçen
3:44siyasi parti kendi adayını gösterirken
3:47oyları toplamı %5'i bulan veyahut geçen
3:50siyasi parti yani küçük siyasi partiler
3:53ortak aday gösterece arkadaşlar. Bunun
3:56mantığı bu. Bir de tabii ki en az
3:58100.000 seçim bir araya gelerek kendi
4:01ortak adaylarını gösterebilirler. Tamam.
4:04Bunlar cumhurbaşkanı adayı
4:06gösteriyorlar. Bakalım.
4:08Cumhurbaşkanıın seçimi nasıl yapılıyor
4:11arkadaşlarım? Unutmayın. Eee,
4:12cumhurbaşkanı seçimi ile TM seçimlerle
4:15birlikte yapılıyor. Tabii bu olağan
4:17durumlarda. Tamam mı arkadaşlar? Yani 5
4:18yıl doldu, süre doldu. Yapılacak olan
4:22seçimlerden bahsediyoruz. Unutmayın.
4:24Peki hocam ekstra bir durum olur mu?
4:26Olur. Mesela eee meclis erken seçim
4:29kararı alırsa da yine arkadaşım
4:32cumhurbaşkanlığı seçimleri ile meclis
4:34seçimleri birlikte yapılır. Tamam mı?
4:37Cumhurbaşkanlı makamının herhangi bir
4:39nedenle boşalması halinde 45 gün içinde
4:41cumhurbaşkanlığı seçimi yapılmak
4:43zorundadır arkadaşım. Bunu da unutmayın.
4:46Hani bizim az önce bahsettiğimizde
4:48olağan durum. Cumhurbaşkanı göreve
4:51başlayıncaya kadar görevi süren dolan
4:54görev süresi dolan cumhurbaşkanının
4:56görevi devam eder. Cumhurbaşkanı seçimi
4:59ise en fazla iki tur oylamayla yapılır.
5:02Burada kafanızı karıştıran nokta şu
5:04olabilir. İki derece hani dereceli
5:07seçim. Türkiye'de dereceli seçim yok
5:09arkadaşım. Turlu seçim var. Buna dikkat
5:11edin. Türlüyle turluyu da karıştırmayın.
5:14Türlü bir yemek. Türlü yemeği. Anlaşıldı
5:17mı? Devam.
5:19Peki, ilk tur oylamada geçerli oyların
5:22sal çoğunluğunu alan kişi cumhurbaşkanı
5:24oluyor arkadaşlar. Yani geçerli oyların
5:26sal çoğunluğu ne? Atıyorum Türkiye'de
5:29hani bu sallıyor bu rakamları
5:31arkadaşlar. 40 milyon seçmen var. 40
5:35milyon oy geçerli daha doğrusu. Hani
5:37seçmen demeyim de geçerli oylar diyelim.
5:3940 milyon geçerli oy olsun. Bak
5:41sallıyorum. Gerçek değil ha bu. E sonra
5:44seçimler yapıldı. Geçerli oylar sayıldı.
5:4740 milyon. Bu 40 milyon oyun 20 milyon +
5:511'ini alan kişi cumhurbaşkanı olur. Yani
5:5320 milyon + 1. Tamam mı? Geçerli oyların
5:56saat çoğunluğu ne demek? Yarıdan bir
5:58fazla demektir. Bunu da iyice anlayın.
6:01Eğer ilk oylamada bu salt çoğunluk
6:03sağlanamazsan ne oluyormuş arkadaşım?
6:06İlk tur oylamayı müteakip ikinci pazar
6:09günü ikinci tur oylama yapılıyor. Bak
6:10müteakip diyorum. Dikkat edin. İkinci
6:13tur oylamada, ilk tur oylamada en çok oy
6:16almış olan iki aday katılıyor. Diğer
6:18adaylar eleniyor arkadaşlar. En çok oy
6:20alan iki aday gidiyor ikinci tur
6:22oylamaya. İkinci tur oylamada geçerli
6:25oyların çoğunluğunu alan kişi artık
6:28cumhurbaşkanı seçiliyor. Tamam mı? Yani
6:29artık biz e ikinci tur oylamada bir
6:32kriter gözetmiyoruz. Hangisi çok oy
6:34alırsa o cumhurbaşkanı oluyor
6:36adaylardan. Peki ikinci tura giderken
6:40ilk tur ilk turda seçileme diyelim
6:41cumhurbaşkanı ikinci tura giderken ne
6:44oldu? Adaylardan biri çekildi. Tek aday
6:47kaldı. O zaman arkadaşlar dikkat edin.
6:49İkinci turda eğer tek aday kalırsa bu
6:52sefer seçim yapılmıyor. Referandum
6:54yapılıyor. Referandum ne demek? Evet.
6:57Hayır oylama demek arkadaşım. Tamam mı?
6:59Yani bu kişi cumhurbaşkanı olsun mu
7:01olmasın mı şeklinde bize referandum
7:04yapılıyor. Unutmayın. Peki bu durum ne?
7:06Nasıl yani? Hocam bir daha söyler misin?
7:08Bir daha söylüyorum çiçağım senin için.
7:11İkinci tur oylamaya giderken tek aday
7:13kalırsa diğer adaylar çekilir ya da bir
7:15şey olursa yani o zaman ikinci tur
7:17oylamada seçim yapılmıyor. Halk oylaması
7:20yapılıyor clarım. Anlaşıldı mı?
7:23Anlaşıldı. O zaman devamk.
7:26Peki bakalım. Bir soru geldi. 1982
7:29anayasasına göre Cumhurbaşkanlığı
7:31Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri
7:33içinden veya dışından aday
7:34gösterebilmesi için siyasi parti
7:36gruplarında en az kaç milletvekili
7:38olması gerekir? Az önce cumhurbaşkanının
7:41adalet şartlarında bunu görmüştük. Bir
7:43kişinin cumhurbaşkanı seçilebilmesi için
7:45en az 20 milletvekili tarafından yani
7:48bir siyasi parti meclis grubu tarafından
7:52aday gösterilmesi gerekiyordu. Siyasi
7:55parti meclis grupları en az 20
7:57milletvekilinden oluşur. Çiçağım.
8:00Anlaştık mı? Anlaştık. O zaman cevabımız
8:02Bursa. Bursa. Bursa. Bursa diyoruz. B
8:05diyoruz ve devam ediyoruz.
8:08Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri.
8:11Cumhurbaşkanı bir kere devletin başıdır
8:12arkadaşlar. Yürütme yetkisi
8:14cumhurbaşkanına aittir. Devlet başkanı
8:16sıfatıyla Türkiye Cumhuriyeti'ni ve Türk
8:19milletinin birliğini temsil eder.
8:21Anayasanın uygulanmasını, devlet
8:23organlarının düzenli ve uyumlu
8:24çalışmasını temin eder. Gerekli gördüğü
8:27takdirde yasama yılının ilk günü Türkiye
8:30Büyük Millet Meclisi'nde açılış
8:33konuşması yapar. Tabi bu gerekli gördük
8:35yani kendi bilir. Anladınız mı
8:37arkadaşım? Yani bir zorunluluk değil bu.
8:39Devam edelim yetki ve görevlerine.
8:42Ülkenin iç ve dış siyaset hakkında
8:44meclise mesaj verir. Ya ben bunları
8:46bunları yapıyorum böyle böyle oluyor
8:49diye meclise mesaj verir. Kanunları
8:51yayımlama yetkisi cumhurbaşkanlığa
8:54aittir. 1982 anayasasına göre kanunları
8:58yayımlama yetkisi kime aittir? Net bir
9:01şekilde cumhurbaşkanına aittir. Bunu
9:02sakın unutmayın. Hocam nerede yayınlar
9:05kanunları? resmi gazetede yah nerede
9:07yayınlayacak? Bazı durumlarda kanunları
9:10tekrar görüşülmek üzere Türkiye Büyük
9:12Millet Meclisi'ne geri gönderebilir.
9:14Yani bu böyle bir yetkisi de var.
9:17Kanunların Türkiye Büyük Millet
9:18Meclisi'nin iç tüzüğünün tümünün veya
9:22belirli hükümlerinin anayasaya şekil ve
9:24esas bakımından aykırı oldukları
9:26gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi'in iptal
9:29dava açısı açma yetkisi de vardır.
9:31Kanunların, meclis iş yüzüğünün,
9:34anayasanın
9:36arkadaşlar eee tabii ki
9:37değişikliklerinden bahsediyoruz. İptali
9:39için ne yapabiliyor bize? Eee Anayasa
9:42Mahkemesine dava açabiliyor. Kim?
9:44Cumhurbaşkanı. Peki ne yapar? başka
9:46cumhurbaşkanı yardımcılarıyla bakanlara
9:49atar ve gerektiğinde bunların
9:51görevlerine son verebilir. Üst kademe
9:54kamu yöneticilerine atar. Görevlerine
9:56yine son verebilir. Cumhurbaşkanının
9:58yetkililerin ne kadar çok olduğunu
9:59görüyorsunuz. Devam edelim. Yabancı
10:03devletlere Türkiye Cumhuriyeti'nin
10:05temsilcilerini gönderir. Yani atamalar
10:08yapar. Türkiye Cumhuriyeti'ne
10:09gönderilecek yabancı temsilcilerini
10:11ülkemize kabul eder. Milletlerarası
10:14antlaşmaları onaylar ve yayın. Unutmayın
10:16uluslararası anlaşmaları bir kanunla
10:19uygun bulan Türkiye Büyük Millet
10:21Meclisi'dir.
10:22Anlaşmaları onaylama ve resmi gazetede
10:25yayınlama yetkisi de cumhurbaşkanlığına
10:27aittir. Usulüne göre yürürlüğe giren
10:30uluslararası anlaşmalarda kanuna eş
10:33değerdir. Tamam mı çiçeklerim? Anayasa
10:36değişikliğine ilişkin kanunları gerekli
10:38gördüğü takdirde halk oylamasına sunar.
10:41Yani referanduma götürür. Türkiye Büyük
10:43Millet Meclisi adına Türk Silahlı
10:45Kuvvetlerinin başkomutanlığını temsil
10:47eder. Cumhurbaşkanı. Başkomutan kimdir?
10:50Cumhurbaşkanıdır. Adamı dlendirmeyin.
10:53Türk Silahlı Kuvvetlerinin
10:54kullanılmasına karar verir. Nasıl karar
10:56verir? 1982 anayasasına göre ülke ani
11:01bir silahlı saldırıya uğradığında ve o
11:04esnada meclis ara vermede de tatil
11:07değilse başkomutanı olan Cumhurbaşkanı
11:10Türk Silahlı Kuvvetlerini kullanabilir.
11:13Çünkü adam başkomutan.
11:15Yani daha ötesi var mı?
11:18Sürekli hastalık, sakatlık ve kocama
11:20sebebiyle kişilerin cezalarını tabii
11:22mapusay kişilerin cezalarını hafifletir
11:25veya kaldırır. Rektörlere atar. YÖK
11:28üyelerine atar. Devlet Denetleme Kurulu
11:31başkan üyelerine atar. Devlet Denetleme
11:33Kuruluna dikkat edin. Devlet Denetleme
11:35Kurulu doğrudan Cumhurbaşkanlığa
11:37bağlıdır. Merkez Bankası başkanlığı atar
11:40ve gerektiğinde görevden alır. Birçok
11:44atama yaptığını görüyoruz
11:45cumhurbaşkanının. Net bir şekilde devam.
11:501982 anayasasına göre kanunları
11:52yayımlama yetkisi kime aittir? Arkadaşım
11:55bunu da artık biliyorsunuz. Söylemeye
11:56gerek yok. Kanunları yayımlama yetkisi
11:59net bir şekilde cumhurbaşkanına aittir.
12:04Bakalım. 1982 anayasasına göre Devlet
12:08Denetleme Kurulu Başkanı aşağıdakilerden
12:10hangisi tarafından atanır? Devlet
12:12Denetleme Kurulu arkadaşım her şeyiyle
12:14cumhurbaşkanına aittir. Başkanı da
12:17üyeleri de cumhurbaşkanının yani
12:19talimatıyla yani her şey Devlet
12:22Denetleme Kurulu gördüğünüz aklınıza
12:24doğrudan cumhurbaşkanı gelsin. Nasıl
12:26cumhurbaşkanı gelsin? Doğrudan
12:28cumhurbaşkanı gelsin. Tamam mı
12:30çiçeklerim? Bak DDK'yı gördüğünüzde
12:33aklınıza cumhurbaşkanı gelecek. Söz mü?
12:36Sözse like'ları göreyim. Likell'arı
12:39göreyim. Söz hocam. Söz hocam. Söz
12:41hocam. DDK'yı görürsek aklımıza
12:44cumhurbaşkanı gelecek hocam. Yazın
12:47bakayım. Yazın göreyim. Hadi öyle
12:48durmıcık
12:50da siz böyle aksiyon yapın çiçeklerim.
12:53Cevabımız Cumhurbaşkanı devam ki.
12:57Türkiye Cumhuriyeti'ne gönderilen
12:59yabancı temsilcileri kabul etmek görevi
13:01aşağıdakilerden hangisine aittir? Bunu
13:04da ben söyleyeyim mi? Bunu da ben sö
13:07hadi söyleyeyim. cumhurbaşkanına aittir.
13:10Yabancı devlet temsilcilerini ülkemize
13:12kabul eder cumhurbaşkanı. Mesela kimi?
13:15Trump'ı. Hangi Trump'ı? Donald Trump.
13:18Donald Trump'ı gelecekte biliyorsunuz
13:212026 yılının Haziran ayında ne var
13:25arkadaşım? Haziranda mı, Temmuz'da mı
13:26tam bilmiyorum. NATO zirvesi var
13:28Türkiye'de. Bu arada bir güncel de
13:31vermiş olalım. Tamam mı? 2026 NATO
13:33zirvesi hangi ülkede yapılmıştır?
13:35Türkiye. Hadi bakalım. yardır. Devam
13:39edelim. Cumhurbaşkanına kim vekalet eder
13:41abi? Cumhurbaşkanına vekalet etme
13:44yetkisi cumhurbaşkanına yardımcısına
13:46aittir. Hala gidiyorsunuz meclis
13:48başkanıı işaretliyorsunuz. Yahu
13:51döneniyorum. Yah meclis başkanımı kaldı
13:53kardeşim ya. O bitti o eskidendi.
13:56Cumhurbaşkanı vekalet etme yetkisi
13:58cumhurbaşkanı yardımcılarındadır ya da
14:00yardımcısındadır. Tamam mı?
14:02Cumhurbaşkanı hastalık veya yurt dışına
14:04çıkma gibi sebeplerle gece olarak
14:06görevinden arılması halinde yetkilerini
14:08kullanır. Cumhurbaşkanlığı kim?
14:10Cumhurbaşkanlığı yardımcısı. Ama dikkat
14:12edin. Yurt içi gezisi görev süresinin
14:15dolması vekaleti gerektirmez. Görevin
14:18süresi dolan görev süresi dolan
14:21cumhurbaşkanının yenisi seçilinceye
14:23kadar görevi devam eder. Yani o koltukta
14:25oturur. Yenisi seçilinceye kadar. Tamam
14:28mı çiçeklerim? Devam.
14:31Cumhurbaşkanı hastalık veya yurt dışına
14:32çıkma gibi sebeplerle geçiş olarak
14:34görevinden ayrılması hallerinde görevine
14:36dönünceye kadar cumhurbaşkanı aşağıdaki
14:38hangisi vekalet eder? Az önce konuştuk.
14:41Kim vekalet ediyordu? Meclis başkanına
14:43düşenler olursa tokatlarım haberiniz
14:46olsun. Cumhurbaşkanı yardımcısı.
14:48Cevabımız E şıkkı çiçeklerim. Ey
14:52işaretleyin. Parmağı görüyorsunuz değil
14:54mi? E işaretleyin. Geçin. Tekrar
14:57söylüyorum. hastalık, yurt dışına çıkma,
15:00çıkma, görevini yapamama gibi durumlarda
15:03geçici olarak kim vardır? Cumhurbaşkanı
15:06yardımcısı vardır. Vekalet yetkisinde 36
15:09milyon kere söyledim. Adamı
15:10dillendirmeyin. Devam.
15:13Devlet Denetleme Kurulu. Az önce ne
15:15dedim? Devlet Denetleme Kurulu'nunu
15:17gördüğünüz zaman aklınıza ne gelecek?
15:18Cumhurbaşkanı gelecek. İşleyişi
15:21üyelerinin görev süresi atanması yetki
15:23ve görevleri neyle düzenleniyor?
15:26Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle. Tamam
15:28mı? Peki ne yapıyor? Cumhurbaşkanının
15:31emri üzerine bak kimseden emri almaz.
15:34Cumhurbaşkanı emri alır. Tüm kamu kurum
15:36ve kuruluşlarında sermayesinin
15:38yarısından fazlasına kamu kurum ve
15:40kuruluşlarına katı olduğu her türlü
15:42kuruluşta yani devlet ortaklıklarında
15:44kamu kurum niteliğinde olan meslek
15:46kuruluşlarında her düzeydeki işçi ve
15:48işveren meslek kuruluşlarına vesaire
15:50vesair Türk Silahlı Kuvvetlerinde de
15:52inceleme, araştırma ve denetleme yapar.
15:55Kim? Devlet Denetleme Kurulu kimin
15:58talimatıyla göreve geliyor abi?
16:00Cumhurbaşkanı. 2022 KPS'nin iptal
16:03edilmesine Devlet Denetleme Kurulu'nun
16:05yaptığı incelemeler etkili olmuştu. Hani
16:07iptal edilmişti bir daha girmişlerdi.
16:092022 KPS. Tamam mı canlarım? Heh. Devam.
16:14Cumhurbaşkanının sorumluluğu var mıdır?
16:16Tabii ki vardır. Niye olması?
16:18Cumhurbaşkanı bir suç işle iddiasıyla
16:20cezai sorumluluğun araştırılması
16:22mümkündür. Tamam mı? Teklif yeter sayısı
16:25meclis üye tam sayısının sağlık çoğunluk
16:27teklifiyle meclise önerge sunulabiliyor.
16:29Önerge meclis üye tam sayısının 3/5'inin
16:32oyuyla soruşturma açılmasına karar
16:33veriliyor. Meclis üye tam sayının
16:352/3'ünün oyuyla yüce divana sevk
16:38ediliyor. Yüce divan yargılanması 3 ay
16:40içinde tamamlanıyor ve yüce divanda
16:43seçilmeye engel bir suçtan hüküm giyen
16:44cumhurbaşkanı artık görevi de sona
16:47eriyor. Yani cumhurbaşkanının cezai
16:50sorumluluğu vardır. Çiçeklerim. Hocam
16:53burası önemli mi? Biz burayı bilelim mi?
16:55Hayır. Böyle bir şey geleceğini
16:56düşünmüyorum. Devam.
16:59Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar.
17:02Bakanlıkların kurulması, kaldırılması,
17:04görevleri, yetkileri, teşkilat yapısı,
17:07merkez ve taşra teşkilatının kurulması
17:10cumhurbaşkanı kararnamesiyle düzenlenir.
17:12Tamam mı arkadaşım? Cumhurbaşkanı bir
17:14veya birden fazla cumhurbaşkanı
17:16yardımcısı atayabilir. Bu kendisine
17:18kalmış bir şey. Cumhurbaşkanı
17:20yardımcıları ve bakanlar milletvekili
17:22seçilme yerlerine sahip kişilerden
17:24cumhurbaşkanı tarafından atanır. Eğer
17:26bir kişi arkadaşım milletvekili ise ve
17:29cumhurbaşkanı tarafından bakan olarak
17:31atandıysa milletvekilliği sona erer.
17:34Tamam mı? Bunlar önemli.
17:37Anladığınızı düşünüyorum ve devam
17:38ediyorum.
17:39Genelkurmay Başkanı Cumhurbaşkanı
17:41tarafından atanır. Görev ve
17:43yetkilerinden dolayı cumhurbaşkanına
17:45karşı sorumludur. Kara, Hava ve Deniz
17:47Kuvvetleri Komutanlıkları Genelkurmay
17:50Başkanlığına bağlıdır. Ama dikkat etmeni
17:52istediğim bir şey var burada. Jandarma
17:54Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik
17:56İçişleri Bakanlığı'na bağlıdır. Bak
17:58bunlara dikkat edin arkadaşlar. İşte
18:00bunlar gelecek size sınavda. Tabii
18:02öncelikli olarak Cumhurbaşkanının yetki
18:04ve görevleri banko soru. Onu da
18:06söyleyeyim.
18:09Milli Güvenlik Kurulu arkadaşlar. Milli
18:11Güvenlik Kurulunda kimler var? Bir kere
18:14birçok kişi var. Tamam mı? İşte
18:16Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı
18:18Yardımcıları, Adalet Bakanı, Milli Sami
18:19İçleri, Dışişleri burada çıkmamış ama
18:22kara, hava ve deniz kuvvetleri
18:23komutanlıkları da var. Onu da söyleyeyim
18:25size. Cumhurbaşkanı yardımcıları tabii
18:28ki var ya da yardımcısı. Gündemini kim
18:30belirliyor? Cumhurbaşkanı belirliyor
18:32arkadaşlar. Normal toplantılarını 2 ayda
18:34bir yapar. Yani ik ayda bir olağan
18:36toplanır ama gerektiğinde her an
18:39toplanabilir. Tamam mı? Gündem konusunda
18:42Genelkurmay Başkanı ve Cumhurbaşkanı
18:43yardımcısından tavsiye alır. Kim?
18:45Cumhurbaşkanı. Tekrar söylüyorum. Milli
18:48Güvenlik Kurulu'nun eee gündemini
18:50Cumhurbaşkanı belirliyor. Ama gündem
18:52belirleme konusunda kimden tavsiye
18:54alıyor? Genelkurmay Başkanı ve
18:56Cumhurbaşkanı yardımcısından. Peki eee
19:00Milli Güvenlik Kurulu'nun kararlarının
19:02bir bağlayıcılığı var mı? Hayır
19:03arkadaşlar. kararları tavsiye
19:05niteliğindedir. Kime tavsiye eder?
19:07Cumhurbaşkanına tavsiye eder. Heh.
19:10Tekrar söylüyorum. Burada çıkmamış ama
19:12kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri
19:14Komutanlıkları da Milli Güvenlik
19:16Kurulunda yer alır. Bunu da unutmayın
19:19çiçeklerim. Hatta dur bir dakika
19:20yapabilirsem.
19:24Eee, yapamadım arkadaşlar.
19:27Devam edelim. Evet. Milli Güvenlik
19:30Kuruluun gündemi aşağıdakilerden hangisi
19:32tarafından düzenlenir? Tabii ki
19:34belirlenir. Yani burada kastımız
19:36Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir. Net
19:39bir şekilde bunu söyleyelim arkadaşlar.
19:42Evet. 1982 anayasasına göre
19:44başkomutanlık aşağıdakilerden hangisi
19:46tarafından temsil olunur? Tabii ki net
19:48bir şekilde cumhurbaşkanı olduğunu az
19:50önce konuştuk gençler. Tamam mı?
19:52Cevabımız Cumhurbaşkanı.
19:56Olağanüstü hal. Olağanüstüstü halin e
19:59hani hangi durumlarda ilan edildiğini ya
20:02da ilan edilebileceğini görüyoruz
20:04arkadaşlar. İşte savaş, savaşı
20:06gerektirecek bir durumun baş göstermesi,
20:08seferberlik, ayaklanma, cumhuriyete
20:11karşı kuvvetli ve eylemli bir kalkışma.
20:14Yani 2016'da yaşadığımız
20:17bu kalkışmadan bahsediyoruz. Şiddet
20:20hareketlerinin yaygınlaşması,
20:22anayasal düzeni veya temel hak ve
20:24hürriyetlerin ortadan kaldırma yönelik
20:26hareketlerin ortaya çıkması, şiddet
20:28olayı nedeniyle kamu düzeninin ciddi
20:30şekilde bozulması, tabii afet, tehlikeli
20:33salgın hastalık, ağır ekonomik bunalım
20:35gibi durumlarda olağanüstü hal ilan
20:38edilir. Bunlar olağanüstü halin ilan
20:41sebepleri. Görüyor musunuz?
20:43Görüyorsunuz. Devamk.
20:46Peki olağanüstü hali kim nasıl ilan
20:48ediyor bakalım. Cumhurbaşkanı tarafından
20:526 ayı geçmemek üzere arkadaşlar dikkat
20:54edin. Neyi geçmemek üzereymiş? 6 ayı
20:57geçmemek üzere ilan edilir. Tarih
20:59belirtilmemişse yayınlandığı gün
21:01yürürlüğe girer ve resmi gazetede
21:03yayınlanır. Yayınlandığı gün de meclis
21:06onayına sunulur. Hangisi hocam? O hal.
21:09Tamam mı? Ha ne zaman eee arkadaşım
21:12yürürlüğe girecek şeklinde bir tarihi
21:15var mı? Yok. O zaman yayınlandığı gün
21:18tamam mı? Resmi önce yürürlüğe giriyor.
21:21Sonra resmi gazeteler yayınlanıyor.
21:23Yayınlandığı gün yani resmi gazete
21:24yayınlandığı gün de meclis onayına
21:26sunuluyor. Ne? O hal. Peki kim nasıl
21:30uzatır? Ohal süresini uzatma yetkisi
21:32TBMM'ye aittir arkadaşlar. 4 ayı
21:35geçmemek üzere. Tamam mı? Var olan durum
21:38sona erene kadar uzatabilir. Savaş
21:40halinde süre aranmaz. Yani uzatma süresi
21:44aranmaz. O zaman OHAL'i kim ilan ediyor?
21:46Cumhurbaşkanı. O hali kim uzatıyor?
21:49TBMM. O halin ilan süresi ne kadar? 6
21:52ay. Uzatım süresi ne kadar en fazla? 4
21:55ay. Anlaşıldı mı Çiçağım? Anlaşıldı. E
21:58devam.
22:01Peki OHAL nasıl sona erdirilir?
22:03Cumhurbaşkanının isteği üzerine TM
22:05tarafından OHAL uygulamasına son
22:08verilebilir. Yani Cumhurbaşkanı der ki
22:10meclis üyelerine tamam artık durum
22:11ortadan kalktı. O hali
22:13kaldırabilirsiniz. ve TM OHAL'i ortadan
22:16kaldırır. Tamam mı çiçeklerim? Devam.
22:20Ohal uygulamasının sonuçları nelerdir?
22:22OHAL dönem olağanüstü hal döneminde
22:24kişilere para, mal ve çalışma
22:27yükümlülükleri getirilebilir.
22:30Kolluk yetkilerine dikkat edin. Sivil
22:32makamlarda kalmaya devam eder. Askeri
22:34makamlara geçmez. Düşmeyin, düşmeyin.
22:37Tamam mı çiçağım? Devam. 1982
22:41anayasasına göre cumhurbaşkanının süresi
22:44kaç ayı geçmemek üzere olağanüstü ilan
22:46edilebilirdi? Cumhurbaşkanı kaç aya
22:48geçmemek üzere olağanüstü hal ilan
22:50ediyor arkadaşlar? 6 ayı geçmemek üzere
22:53değil mi? Az önce gördük. Cevabımız D
22:55şıkkı. Devam edelim. Tabii afet
22:59tehlikeli salgın hastalıklar veya ağır
23:01ekonomik bunalım hallerinde olağanüstüs
23:04hal ilan etme yetkisi kime aittir? Net
23:06bir şekilde bu yetki cumhurbaşkanlığına
23:09aittir. Tamam mı arkadaşım? Olağanüstü
23:11hal kim ilan edermiş? 1982 anayasasına
23:14göre Cumhurbaşkanı. Devam.
23:181982 anayasasına göre uygulanmakta olan
23:21olağanüstü halin cumhurbaşkanı istemi
23:23üzerine her defasında 4 ayı geçmemek
23:26üzere uzatılmasına karar verme yetkisi
23:29kime aittir? Uzatımını görürseniz
23:32aklınıza TBMM gelsin. Bak TBMM. TBM TBM
23:37TBM TBM uzun uzun söylüyoruz. 4 ayı
23:40geçmemek üzere. Abi TBM derken
23:42kısaltırken kaç tane harf var orada? 4
23:45tane harf yok mu? TB M. O zaman 4 harf
23:48varsa 4 ayı geçmemek üzere uzatabilir.
23:53Yani bu tarz soğuk şeyleri devlet
23:56yöneticileri mi yapacak? Siyasi parti
23:58genel başkanları mı yapacak? Azıcık da
24:00ben yapayım.
24:024 TBM. 4 TBM. O zaman 4 ayı geçmemek
24:06üzere.
24:09Devam.
24:10[homurdanır]
24:11Yürütmenin düzenleyici işlemlerine
24:13geldik arkadaşlar. Burada özellikle
24:15bilmeniz gereken aslında net bir şekilde
24:17Cumhurbaşkanı kararnamesi ve yönetmelik.
24:20Adsız düzenleyici işlemlerin sadece
24:22adını bilin. Tamam mı? Adsız düzenleyici
24:24işlemlerin sadece adını biliyoruz.
24:27İçeriğini bilmenize gerek yok. Genelge,
24:29tebliğ, yönerge, sirkü. Bunların adını
24:32bilin. Hocam sirkü daha önce ben
24:35duymadım. İmzalar silsilesi demektir.
24:38Çok önemli değil. Ama neyi bileceğiniz?
24:40Cumhurbaşkanı kararnamesini ve
24:42yönetmelikleri bileceğiniz şam. Bakalım
24:45şimdi. Evet. Cumhurbaşkanlığı
24:47kararnamesi geldi bile. Yürütme
24:50yetkisine ilişkin olarak
24:51cumhurbaşkanının imzasını taşıyan yasal
24:54bir düzenleme Anayasa Mahkemesi
24:56tarafından denetlenir. OHAL dönemde
24:58çıkarılan Cumhurbaşkanı kararnamelerine
25:01karşı yargı yolu kapalıdır.
25:05Bak harekete bak. Hangi dönemde? Ohal
25:08dönemde. Cumhurbaşkanı kararname çıkardı
25:10ya. Löp neymiş? Löp. Anladın mı? Heh.
25:15Bakalım. Yönetmelik cumhurbaşkanlığı
25:18tarafından çıkarılabilir. Bakanlıkların
25:21tamamı tarafından çıkarılabilir ve kamu
25:24tüzel kişileri tarafından çıkarılabilir.
25:26Daha önce sınavda geldi. Bütün
25:29yönetmelikler resmi gazetede
25:30yayımlanmaz. Hangi yönetmeliğin resmi
25:33gazetede yayınlanacağı kanunla
25:35belirlenir. Eğer bir yönetmenik ülke
25:38genelini ilgilendiriyorsa
25:40o zaman resmi gazetede yayınlanır.
25:42Mesela cumhurbaşkanının çıkardığı bir
25:44yönetmelik ülkeyle ilgilendirebilir. O
25:46zaman yayınlanır. Mesela Milli Eğitim
25:48Bakanlığı'nın çıkardığı bir yönetmeliği
25:50düşünelim. Ülke genelini ilgilendirir.
25:53Çünkü eğitimle ilgilidir. Ülke geneli
25:55eğitimiyle ilgilidir. O zaman evet. Ama
25:58atıyorum Çukurava Üniversitesi'nin
25:59çıkardığı bu yönetmelik. Niye resmi
26:01gazetede yayınlansın? Akıl var, mantık
26:03var. Ülke çapında uygulanacak
26:05yönetmeliklerin yargısal denetimi
26:07danıştay yapar.
26:09Bölgesel yönetmeliklerin iptaline ise
26:13idari mahkemeler bakar. Devam edelim.
26:17Yönetmelik çıkaran kamu tüzel
26:19kişilikleri. Bakın il özel idareleri
26:21çıkarır. Belediyeler çıkarılır, köyler
26:24çıkarır. Üniversiteler, TRT kitler
26:28çıkarır. Barolar, ticaret odaları, tabip
26:32odaları yönetmelik çıkarır. YÖK
26:35yönetmelik çıkarır. Yani birçok
26:37üniversiteler zaten saydık. Birçok eee
26:40burada arkadaşlar kamu tüzel kişiliği
26:43olmasına dikkat edeyim. Hocam
26:44[homurdanır] ben kamu tüzel kişiliği
26:46olup olmadığını nereden bileyim? Devlet
26:48tüzel kişiliğinden hariç ayrı bir
26:51bütçesi olması gerekiyor. Buna dikkat
26:53edin arkadaşım. Mesela belediyeleri
26:55düşünün. Belediyelerin kendi bütçeleri
26:57olabilir ve devletten yardım da alırlar.
26:59Tamam mı arkadaşlar? Böyle
27:00değerlendirin. Anlaşıldı mı? Anlaşıldı.
27:03Hani böyle bu kadar detaylı sorulacağını
27:05düşünmüyorum. Çünkü daha önce kamu tüzel
27:07kişilikleri diye sorulmuştu. Sınavda
27:09çıkmıştı. Bu detaya gireceğini
27:12düşünmüyorum bu sene yine nasip.
27:15Bunları bilelim. Neyleri bilelim abi?
27:182017'de sık yönetim kaldırıldı. 2017'de
27:21OHAL ilan etme yetkisi cumhurbaşkanlına
27:22verildi. Artık cumhurbaşkanına yine
27:252017'de bakanlıkların kurulması,
27:26kaldırılması vesaire vesaire artık
27:28cumhurbaşkanı kararnamesiyle
27:30düzenlenmeye başlandı. Yine 2017'de
27:33Cumhurbaşkanlığı kanunların
27:35uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara
27:37aykırı olmak şartıyla yönetmelik çıkarma
27:39yetkisine haiz oldu. Gördüğümüz gibi
27:42artık cumhurbaşkanı hükümet sistemimizin
27:45cumhurbaşkanına ne kadar büyük yetkiler
27:47verdiği ortada. Devam.
27:5034 tane soru çözelim arkadaşım. Türk
27:53hukukuna göre aşağıdakilerden hangisi
27:55olağanüstal ilanın hukuki sonuçları
27:57arasında yer alamaz? Bakalım.
27:59Vatandaşlar için para, mal ve çalışma
28:01yükümlülükleri getirilebilir. Yer alır.
28:03Temel hakların kullanılması kısmen veya
28:05tamamen durdurulabilir. Evet.
28:07[homurdanır] Olağanüstü halin gerekli
28:09kıldığı konularda cumhurbaşkanının
28:10kararnamesi çıkarılabilir. Evet. Genel
28:13mahkemelerin yargı yetkisi devam eder.
28:15Evet. Kolluk yetkiler askeri mahkemelere
28:17geçer. Hayır. Kolluk yetkileri sivil
28:21makamlarda devam eder arkadaşım.
28:23Cevabımız E şıkkı. Tamam mı yavrum?
28:25Dikkat edin. Cevabımız E şıkkı. Sınav
28:27sorusu diyorum. Daha da başka bir şey
28:29demiyorum. Anladınız mı çiçğ? Anladınız.
28:32Devam.
28:34Cumhurbaşkanının çıkardığı kararnameye
28:36karşı aşağıdaki yargı mecillerinden
28:38hangisine başvurulabilir?
28:39Cumhurbaşkanlıının kararnamelerin iptal
28:42etme yetkisi Anayasa Mahkemesine aittir.
28:44Ama burada bir istisna var. Eğer OHAL
28:46döneminde çıkarılıyorsa bu yargı yetkisi
28:50söz konusu değildir. Yani OHAL dönemde
28:53çıkarılan Cumhurbaşkanı kararnamelerin
28:55iptal davası yoktur. Çiçağım. Devam.
29:00Aşağıdaki hangisi yönetmelik çıkaramaz?
29:02Cumhurbaşkanı çıkarır dedik.
29:03Üniversiteler çıkarır dedik. Belediyeler
29:06çıkarır dedik. Bakanlıklar çıkarıldı
29:07dedik. Ama Cumhurbaşkanlığı yardımcıları
29:10çıkaramaz. Çünkü net bir şekilde
29:13Cumhurbaşkanlığı yardımcıları atama
29:15yetkisi ve görevden alma yetkisi kime
29:17ait? Cumhurbaşkanına ait.
29:21Milli Güvenlik kararları aşağıdaki
29:23kurumlardan hangisine tavsiye niteliği
29:25taşır? Milli güvenliğin sağlanmasından
29:28kim sorumluysa ona. Milli güvenliğin
29:31sağlanmasına kim sorumludur arkadaşlar?
29:33Net bir şekilde cumhurbaşkanı
29:35sorumludur. O zaman milli güvenlik
29:37kararları aşağıdaki kurumların hangisine
29:39tavsiye niteliği taşır? Cumhurbaşkanına
29:42tavsiye niteliği taşır. Evet arkadaşlar,
29:45yürütme ile ilgili bilmeniz gerekenler
29:47bunlar. Bak bunları bilin yeter diyorum.
29:50Ne çok düzeysel ne çok detay olması
29:53gerektiği gibi. Hepinizi seviyorum.
29:55Only you diyorum ve bay bay